Қызылорда облысында халыққа сапалы әрі қолжетімді медициналық көмек көрсету, аурулардың алдын алу, күрделі дерттерді ерте анықтау және заманауи емдеу тәсілдерін енгізу бағытындағы кешенді жұмыстар жүйелі түрде жалғасуда. Соңғы жылдары өңірдің денсаулық сақтау саласында жүзеге асырылған реформалар медициналық қызметтердің қолжетімділігін арттырып қана қоймай, негізгі медициналық-демографиялық көрсеткіштердің жақсаруына да ықпал етіп отыр. Жыл басынан бергі нәтижелер бірқатар әлеуметтік маңызы бар аурулар бойынша оң динамика қалыптасқанын көрсетеді. Атап айтқанда, туберкулезбен сырқаттанушылық 10,5 пайызға, қатерлі ісіктерден болатын өлім-жітім 7,5 пайызға, ал жүрек-қан тамырлары ауруларынан болатын өлім-жітім 13,9 пайызға төмендеген. Бұл туралы Өңірлік коммуникациялар қызметінің ақпарат алаңында өткен баспасөз конференциясында Қызылорда облысының денсаулық сақтау басқармасының басшысы Алмас Әбілпатта мәлімдеді. Медициналық-демографиялық көрсеткіштердің жақсаруы денсаулық сақтау саласындағы жұмыстардың тек емдеу қызметімен шектелмейтінін, аурулардың алдын алу, ерте диагностикалау, скринингтік тексерулер жүргізу және тұрғындардың медициналық сауаттылығын арттыру бағыттарының да күшейгенін аңғартады. Әсіресе туберкулезбен сырқаттанушылықтың төмендеуі профилактикалық жұмыстардың, дер кезінде анықтау мен емдеудің нәтижелі жүргізіліп отырғанын көрсетсе, қатерлі ісіктер мен жүрек-қан тамырлары ауруларынан болатын өлім-жітім көрсеткіштерінің азаюы жоғары технологиялық медициналық көмектің қолжетімділігі артқанын және мамандандырылған емдеу қызметтерінің мүмкіндігі кеңейгенін білдіреді. Бүгінде өңірдің медициналық ұйымдарына түсетін жүктеме де жоғары. Күн сайын облыс емханаларына 27 мыңға жуық тұрғын медициналық көмек алу үшін жүгінеді. Бұл алғашқы медициналық-санитариялық көмектің халық өміріндегі маңызын және емханалардың күнделікті қызметінің ауқымын айқындайды. Ал жедел медициналық жәрдем қызметі тәулігіне шамамен 1400 шақыртуға шығады. Әрбір шақырту адамның денсаулығы мен өміріне қатысты болғандықтан, жедел жәрдем қызметінің уақытылы әрі сапалы жұмыс істеуі денсаулық сақтау жүйесінің маңызды көрсеткіштерінің бірі саналады. Өңірдегі стационарларда тәулігіне 100-ден астам түрлі хирургиялық ота жасалады. Оның ішінде бұрын тек республикалық деңгейдегі ірі медициналық орталықтарда орындалатын күрделі операциялар да бар. Бұл өңірлік медицинаның кәсіби және технологиялық мүмкіндігі кеңейіп келе жатқанын көрсетеді. Күрделі операциялардың облыс аумағында жасалуы науқастардың басқа өңірлерге бару қажеттілігін азайтып, уақытылы медициналық көмек алуына және емдеу шығындарын төмендетуге мүмкіндік береді. Басқарма басшысы Алмас Әбілпаттаның айтуынша, биылғы жылдың алғашқы алты айында өңірде 56 жоғары технологиялық медициналық көмек көрсетіліп, төрт жаңа ота түрі енгізілген. Сонымен қатар 84 аритмологиялық операция мен 228 буын эндопротездеу отасы сәтті жасалған. Бұл көрсеткіштер медициналық ұйымдардың жоғары технологиялық емдеу тәсілдерін игеріп, күрделі диагнозы бар науқастарға заманауи көмек көрсету мүмкіндігін арттырып отырғанын білдіреді. Аритмологиялық операциялардың жүргізілуі жүрек ырғағының бұзылуынан зардап шегетін науқастарға мамандандырылған көмек көрсетуге мүмкіндік берсе, буын эндопротездеу оталары қозғалыс мүмкіндігі шектелген азаматтардың өмір сапасын жақсартуға ықпал етеді. Мұндай операциялар науқастардың қалыпты өмір салтына оралуына, еңбекке қабілеттілігін сақтауға және ұзақ мерзімді оңалту қажеттілігін азайтуға мүмкіндік береді. Онкологиялық ауруларды емдеу бағытында да жаңа технологиялар кеңінен енгізілуде. Қатерлі ісікке шалдыққан науқастарға халықаралық стандарттарға сай жоғары технологиялық хирургиялық ем түрлері қолданылып келеді. Онкологиялық ауруларды ерте анықтау, дәл диагноз қою және емдеудің тиімді әдістерін пайдалану өлім-жітім деңгейін төмендетудің негізгі тетіктерінің бірі. Осы бағыттағы медициналық көмектің өңірде қолжетімді болуы тұрғындардың қажетті тексерулер мен емдеу қызметтерін өз облысында алуына жағдай жасайды. Медициналық авиация қызметі де ауыр халдегі науқастарға жедел көмек көрсетуде маңызды рөл атқарып отыр. Жылдың алғашқы алты айында медициналық авиация арқылы 336 шақырту орындалып, 99 шұғыл хирургиялық ота жасалған. Сонымен бірге 144 науқас облыстық мамандандырылған медициналық орталықтарға жеткізілген. Бұл қызмет шалғай елді мекендерде тұратын тұрғындарға дер кезінде медициналық көмек көрсетуге және өмірге қауіп төндіретін жағдайларда науқастарды қажетті медициналық ұйымдарға жедел тасымалдауға мүмкіндік береді. Әсіресе уақыт шешуші рөл атқаратын ауыр жарақаттар, күрделі хирургиялық жағдайлар мен шұғыл медициналық көмекті қажет ететін науқастар үшін медициналық авиацияның мүмкіндігі ерекше. Өңірдің шалғай ауылдарында тұратын халыққа медициналық көмекті жақындату мақсатында алты жылжымалы медициналық кешен қызмет көрсетуде. Бұл кешендер елді мекендерге барып, тұрғындарды профилактикалық тексеруден өткізуге, ауруларды ерте анықтауға және қажетті медициналық кеңес беруге мүмкіндік береді. Ауыл тұрғындарының сапалы диагностикаға қол жеткізуі денсаулық сақтау жүйесіндегі маңызды міндеттердің бірі. Осы тұрғыдан алғанда жылжымалы медициналық кешендердің жұмысы шалғай елді мекендердегі тұрғындардың медициналық қызметке қолжетімділігін арттыруға ықпал етеді. Сонымен қатар «Қазақстан халқына» қоғамдық қорының қолдауымен іске қосылған заманауи медициналық кешен арқылы ауыл тұрғындарына онкологиялық скринингтер жүргізілуде. Биылдың өзінде 2 мыңнан астам адам тексеруден өткен. Скринингтік зерттеулер ауру белгілері айқын байқалмай тұрып, қауіпті дерттерді ерте кезеңде анықтауға мүмкіндік береді. Ал ауруды бастапқы сатысында анықтау емдеу тиімділігін арттырып, асқынудың алдын алуға және науқастың өмір сүру сапасын сақтауға ықпал етеді. Денсаулық сақтау саласындағы оң өзгерістер медициналық инфрақұрылымды жаңғырту жұмыстарымен қатар жүргізілуде. «Ауылда денсаулық сақтауды жаңғырту» ұлттық жобасы аясында облыста 28 медициналық нысан пайдалануға берілді. Жаңа нысандар ауыл тұрғындарына алғашқы медициналық көмекті жақын жерден алуға, профилактикалық тексерулерден уақытылы өтуге және қажетті медициналық қызметтерге қол жеткізуге мүмкіндік беріп отыр. Ауылдық медициналық инфрақұрылымның дамуы қала мен ауыл арасындағы медициналық қызмет сапасындағы айырмашылықты азайтуға бағытталған маңызды қадам. Сонымен бірге Арал, Қазалы, Шиелі және Жаңақорған аудандық ауруханалары жаңартылып, медициналық ұйымдар МРТ аппараттарымен кезең-кезеңімен қамтылуда. Заманауи диагностикалық құрылғылардың аудандық ауруханаларға орнатылуы тұрғындардың күрделі тексерулерден өту үшін облыс орталығына немесе өзге өңірлерге бару қажеттілігін азайтады. Бұл диагнозды жылдам әрі дәл қоюға, ауруларды ерте анықтауға және емдеу тактикасын уақытылы белгілеуге мүмкіндік береді. Облыс орталығында салынып жатқан 300 орындық көпбейінді аурухананың құрылысы да аяқталуға жақын. Заманауи медициналық кешен пайдалануға берілгеннен кейін өңірдің мамандандырылған медициналық көмек көрсету мүмкіндігі кеңейіп, күрделі ауруларды диагностикалау мен емдеу бағытындағы қызметтер жаңа деңгейге көтеріледі. Сонымен қатар жаңа перинаталдық орталық пен бірнеше емхананың құрылысын бастау жоспарланған. Бұл жобалар ана мен бала денсаулығын қорғау, тұрғындарға алғашқы медициналық көмекті жақындату және емханалардағы жүктемені азайту бағытындағы маңызды бастамалар болмақ. Медициналық қызмет сапасын арттыруда цифрлық технологиялардың рөлі де күшейіп келеді. Өңірдің барлық медициналық ұйымдары заманауи ақпараттық жүйелермен қамтылған. Бұл пациенттердің медициналық деректерін жүйелеуге, дәрігерлер арасындағы ақпарат алмасуды жеделдетуге және медициналық қызметтердің тиімділігін арттыруға мүмкіндік береді. Жасанды интеллект көмегімен онкологиялық ауруларды ерте анықтайтын технологиялардың енгізілуі де өңір медицинасының цифрлық даму бағытына көшкенін көрсетеді. Жасанды интеллект медициналық зерттеулердің нәтижелерін талдауға, күмәнді белгілерді ерте анықтауға және дәрігерлердің шешім қабылдауына қосымша мүмкіндік беруге ықпал етеді. Бұл технологиялар дәрігердің жұмысын алмастырмайды, керісінше диагностикалық үдерісті жетілдіріп, ауруларды ерте анықтауға көмектеседі. Соңғы үш жылда медициналық ұйымдардың материалдық-техникалық базасы айтарлықтай нығайтылды. Өңірдегі ауруханалар мен медициналық орталықтарға компьютерлік томограф, магниттік-резонанстық томограф және ангиограф секілді заманауи диагностикалық құрылғылар сатып алынды. Нәтижесінде медициналық ұйымдардың медициналық техникамен жарақтандырылу деңгейі 90,2 пайызға жетті. Бұл көрсеткіш медициналық қызметтердің сапасын арттыруға және күрделі ауруларды анықтау мүмкіндігін кеңейтуге ықпал етеді. Заманауи құрылғылар арқылы диагноздың дәлдігі артып, науқастарды тексеру уақыты қысқарады және қажетті емдеу тәсілдерін дер кезінде анықтауға мүмкіндік туады. Жалпы, Қызылорда облысының денсаулық сақтау саласында жүзеге асырылып жатқан жүйелі реформалар медициналық көмектің қолжетімділігі мен сапасын арттыруға бағытталған. Жаңа медициналық нысандардың салынуы, аудандық ауруханалардың жаңартылуы, заманауи құрал-жабдықтардың алынуы, жоғары технологиялық операциялардың енгізілуі және цифрлық медицинаның дамуы өңірлік денсаулық сақтау жүйесінің әлеуетін күшейтіп келеді. Медициналық көмектің сапасы тек жаңа ғимараттар мен заманауи құрылғыларға ғана байланысты емес. Бұл бағытта білікті мамандар даярлау, дәрігерлердің кәсіби тәжірибесін жетілдіру, жаңа технологияларды меңгеру және медициналық қызмет көрсетудің тиімділігін арттыру да ерекше маңызға ие. Осы бағыттағы жұмыстардың жүйелі жалғасуы өңір тұрғындарының денсаулығын сақтауға, аурулардың алдын алуға және өмір сүру сапасын жақсартуға мүмкіндік береді. Бүгінде Сыр өңірінде денсаулық сақтау саласының материалдық-техникалық базасы нығайып, медициналық қызметтердің ауқымы кеңейіп, күрделі операциялар мен жоғары технологиялық емдеу тәсілдері өңір деңгейінде қолжетімді бола түсуде. Алдағы уақытта жаңа ауруханалар мен емханалардың пайдалануға берілуі, цифрлық технологиялардың кеңінен енгізілуі және медициналық кадрлардың кәсіби әлеуетінің артуы Қызылорда облысының денсаулық сақтау жүйесін жаңа сапалық деңгейге көтеруге негіз болмақ.
