Қауіпсіздік – кез келген қоғамның тұрақты дамуының басты шарттарының бірі. Соның ішінде өрт қауіпсіздігін қамтамасыз ету мәселесі адам өмірі мен денсаулығын, тұрғындардың мүлкін, табиғи байлықты және стратегиялық нысандарды қорғауда ерекше маңызға ие. Әсіресе жаз мезгілінде аптап ыстық пен құрғақшылық күшейетін Сыр өңірі үшін бұл мәселе жыл сайын өзектілігін жоғалтпайды. Сондықтан шалғай ауылдардың өртке қарсы дайындығын күшейту, материалдық-техникалық базаны нығайту және жедел әрекет ету жүйесін жетілдіру – уақыт талабы.
Қазалы ауданында осы бағытта атқарылып жатқан жұмыстар жүйелі сипат алып келеді. Аудан әкімі Алмасбек Есмахановтың ауылдық округтердегі өртке қарсы құрылымдардың дайындығын тексеріп, ауыл құтқарушыларын арнайы жауынгерлік киіммен қамтамасыз етуі – қауіпсіздік мәселесінің жергілікті биліктің тұрақты бақылауында екенін көрсетеді.
«Ауыл құтқарушылары» – шалғай елді мекендердің сенімді қорғаны
Соңғы жылдары елімізде шалғай ауылдардың қауіпсіздігін арттыруға бағытталған «Ауыл құтқарушылары» бағдарламасы кезең-кезеңімен жүзеге асырылып келеді. Бағдарламаның басты мақсаты – аудан орталығынан қашық орналасқан елді мекендерде өрт оқиғасына алғашқы минуттардан бастап жедел әрекет ету мүмкіндігін қалыптастыру.
Бұрын мұндай ауылдарда өрт шыққан жағдайда арнайы техниканың аудан орталығынан жетуі белгілі бір уақытты талап ететін. Ал төтенше жағдай кезінде әрбір минуттың, тіпті әрбір секундтың маңызы зор. Сондықтан ауылдық жерлерде өртке қарсы құрылымдардың құрылуы – тұрғындардың қауіпсіздігін қамтамасыз етудегі маңызды қадам.
Өткен жылы Ақсуат ауылында өрт сөндіру бекетінің ашылуы осы бағыттағы алғашқы нақты нәтижелердің бірі болса, биыл Жанқожа батыр ауылында тағы бір өрт сөндіру бекетінің пайдалануға берілуі бағдарламаның кезең-кезеңімен жүзеге асып жатқанын көрсетеді.
Бұл бастама тек ғимарат салумен немесе техниканы жеткізумен шектелмейді. Оның негізгі мақсаты – төтенше жағдай кезінде жедел әрекет ететін кәсіби даярлығы бар жергілікті құтқарушылардың жұмысын ұйымдастыру.
Материалдық-техникалық базаны нығайту – уақыт талабы
Өртпен күрестегі табыстың негізгі факторларының бірі – техникалық жарақтандыру деңгейі. Қазіргі таңда Қызылқұм, Майдакөл, Аранды және Майлыбас ауылдық округтерінде арнайы өрт сөндіру автокөліктерімен қамтамасыз етілген өртке қарсы құрылымдар жұмыс істейді. Сонымен бірге бұл бөлімшелерде жеті штаттық қызметкер еңбек етеді.
Аудандық бюджет есебінен ауыл құтқарушыларына арнайы жауынгерлік киімдердің табысталуы да осы бағыттағы жүйелі қолдаудың айқын көрінісі. Құтқарушының кәсіби дайындығы қаншалықты маңызды болса, оның қауіпсіз еңбек етуіне мүмкіндік беретін арнайы киім мен қорғаныс құралдарының сапасы да соншалықты маңызды.
Заманауи талапқа сай қорғаныс киімі жоғары температурадан, түтіннен және түрлі қауіп факторларынан қорғап, өрт сөндірушінің тиімді жұмыс істеуіне мүмкіндік береді. Сондықтан бұл қолдау ауыл құтқарушыларының қызмет сапасын арттырумен қатар, олардың өмірі мен денсаулығын қорғауға бағытталған маңызды қадам болып саналады.
Өрт гидранттарының жарамдылығы – қауіпсіздіктің маңызды тетігі
Өртті сөндіру кезінде ең қажетті ресурстың бірі – су. Сондықтан аудан әкімі Әйтеке би кентіндегі су құбыры желісіндегі өрт гидранттарының техникалық жай-күйімен арнайы танысты.
Көп жағдайда өрт гидранттары уақытылы тексерілмесе немесе техникалық ақаулар орын алса, бұл төтенше жағдай кезінде үлкен қиындық туғызуы мүмкін. Осыған байланысты «Арал-Сарыбұлақ топтық су құбырын пайдаланушы» мекемесіне аудандық төтенше жағдайлар бөлімімен бірлесіп барлық гидранттарға тұрақты тексеру жүргізу және олардың әрдайым жұмысқа жарамды болуын қамтамасыз ету тапсырылды.
Бұл талаптың маңызы өте жоғары. Себебі өрт техникасының уақытында келуімен қатар, сумен үздіксіз қамтамасыз етілуі де тілсіз жауды қысқа мерзімде ауыздықтаудың басты шарттарының бірі.
Техниканың дайындығы – төтенше жағдайға әзірліктің көрсеткіші
Аудан басшысы Қазалы қаласындағы №15 өрт сөндіру бөлімі мен «Қазалы орман және жануарлар дүниесін қорғау жөніндегі мемлекеттік мекемесінің» материалдық-техникалық базасымен де танысты.
Қазіргі уақытта №15 өрт сөндіру бөлімінде екі арнайы техника мен жиырма екі кәсіби өрт сөндіруші қызмет етеді. Бұл аудан орталығы мен оған жақын орналасқан елді мекендердің қауіпсіздігін қамтамасыз етуде маңызды күш саналады.
Ал орман шаруашылығы мекемесінің қарамағында тракторлар, жол талғамайтын автокөліктер және бірнеше өрт сөндіру автокөлігі бар. Алдағы уақытта қосымша жаңа техниканың берілуі жоспарланып отырғаны да табиғи өрттердің алдын алу мүмкіндігін күшейтеді.
Әсіресе жаз мезгілінде құрғақ шөптің жануы, қамыс өрті және далалық алқаптардағы өрт оқиғалары жиілейтінін ескерсек, мұндай техникалардың сақадай сай болуы – уақыт талабы.
Алдын алу – ең тиімді қорғаныс
Өрт қауіпсіздігін қамтамасыз етуде тек техника немесе арнайы киім жеткіліксіз. Ең маңыздысы – алдын алу шаралары.
Аудан басшысы аудандық төтенше жағдайлар бөлімі мен жауапты мекемелерге аудан орталығы мен барлық елді мекендерде, сондай-ақ далалық аумақтарда өрт оқиғасы орын алған жағдайда барлық техниканың толық дайын болуын қатаң тапсырды.
Бұл талаптың астарында тәулік бойғы кезекшілік, техниканың жарамдылығын бақылау, жанар-жағармай қорын толықтыру, жеке құрамның дайындық деңгейін арттыру және халық арасында түсіндіру жұмыстарын күшейту сияқты кешенді міндеттер жатыр.
Төтенше жағдайлардың алдын алу – тек құтқарушылардың ғана емес, әрбір тұрғынның жауапкершілігі. Қарапайым өрт қауіпсіздігі талаптарын сақтау арқылы көптеген қайғылы оқиғаның алдын алуға болады.
Статистика оң өзгерісті көрсетеді
Аудандағы өрт оқиғаларының статистикасы да жүргізіліп жатқан жұмыстардың белгілі бір нәтижесін көрсетеді. Егер 2025 жылы Қазалы ауданында 32 өрт оқиғасы тіркелсе, 2026 жылдың алғашқы алты айында олардың саны 15-ті құраған.
Әрине, бұл көрсеткіштерді жыл соңындағы қорытындымен ғана нақты бағалауға болады. Дегенмен алғашқы жартыжылдықтағы мәліметтер профилактикалық жұмыстардың күшейгенін, ауылдық жерлердегі дайындық деңгейінің артқанын және қауіпсіздік шараларының жүйелі жүргізіліп жатқанын аңғартады.
Қауіпсіздік – үздіксіз назарды қажет ететін сала
Қазалы ауданында жүзеге асырылып жатқан жұмыстар өрт қауіпсіздігін қамтамасыз ету бағытындағы мемлекеттік саясаттың жергілікті деңгейде нақты іске асып жатқанын көрсетеді. Ауылдық өрт сөндіру бекеттерінің ашылуы, жаңа техникалардың берілуі, арнайы киіммен қамтамасыз ету, гидранттардың техникалық жағдайын бақылау және құтқарушылардың материалдық базасын нығайту – мұның барлығы тұрғындардың қауіпсіздігін арттыруға бағытталған маңызды қадамдар.
Тілсіз жаумен күрес тек төтенше жағдай кезінде ғана емес, күнделікті дайындық пен алдын алу шаралары арқылы нәтижелі болады. Сондықтан өрт қауіпсіздігі мәселесі әрдайым мемлекеттік органдардың, жергілікті биліктің және тұрғындардың ортақ жауапкершілігінде болуы тиіс.
Қауіпсіздікке салынған әрбір инвестиция – адам өмірін сақтауға, елдің тыныштығын қамтамасыз етуге және өңірдің тұрақты дамуына жасалған инвестиция. Ал Қазалы ауданында қолға алынған жүйелі жұмыстар осы бағыттағы оң нәтижелердің алдағы уақытта да жалғасын табатынына негіз қалайды.